Mevzuat
TARLA BİTKİLERİ ÜRETİCİLERİ MERKEZ BİRLİĞİ TÜZÜĞÜ

 
BİRİNCİ BÖLÜM
KURULUŞ VE AMAÇ
 
KURULUŞ
 
Madde 1- Tarla Bitkileri Üreticileri Merkez Birliği; bu tüzük hükümlerini kabul eden Tahıllar, Yemeklik dane baklagiller, Endüstri bitkiler, Yağlı tohumlu bitkiler, Yem bitkileri, Çay, Tıbbı ve Kokulu Baharat bitkileri ürün ve ürün grubunda üretim yapan tarım üreticileri tarafından asgari ilçe düzeyinde kurulmuş üretici birliklerinden teşekkül eder.
a) Merkez Birliğinin yönetim merkezi Ankara’dır.
b) Merkez Birliğinin çalışma bölgesi Türkiye’dir.
     
AMACI
 
Madde 2- Merkez Birliğine üye olan veya üye olacak Tahıllar,  Yemeklik dane baklagiller,  Endüstri bitkileri, Yağlı tohumlu bitkiler, Yem bitkileri, Çay, Tıbbı ve Kokulu Baharat bitkileri ürün ve ürün grubunda kurulan birlik üyelerinin ürettikleri ürünlerin ulusal düzeydeki  üretim  planlamasına ve bunların pazarlanmasına ilişkin kurallara uyulmasında üye birliklere yardımcı olmak ve yönlendirmek.
                                                                 
KAPSAMI
 
Madde 3- Bu tüzük, Tahıllar,  Yemeklik dane baklagiller,  Endüstri bitkileri, Yağlı tohumlu bitkiler, Yem bitkileri, Çay, Tıbbı ve Kokulu Baharat bitkileri ürün ve ürün grubunda kurulan birlikler tarafından kurulan  Tarla Bitkileri Merkez Birliğinin kuruluş, çalışma usul ve esaslarına ilişkin hükümler ile Bakanlıklar ve diğer kuruluşlarla olan ilişkilerini kapsar.
    
HUKUKİ DAYANAĞI
 
Madde 4- Bu tüzük 06/07/2004 tarihli ve 25514 sayılı Sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5200 sayılı Tarımsal Üretici Birlikleri Kanunu’nun 13. maddesine dayanılarak hazırlanmıştır. Bu tüzükte açık hüküm bulunmayan hallerde 5200 Sayılı Tarımsal Üretici Birlikleri Kanunu, 5253 sayılı Dernekler Kanunu,  ilgili yönetmelik hükümleri ve konuya ilişkin genel hükümler geçerlidir.
 
MERKEZ BİRLİĞİNİN GÖREV VE YETKİLERİ
 
Madde 5- Merkez birliğinin görevleri şunlardır:
a) Merkez birliğine üye olan birliklerin ürettikleri ürünlerinin ulusal düzeyde üretim planlamasını yapmak, 
b) Üye birliklerin ürünlerinin pazarlamasına ilişkin kurallara uyulması, Pazar araştırması yapılması ve pazarlama zincirinin geliştirilmesinde üye birliklere yardımcı olmak ve yönlendirmek, 
c) Üyesi Birliklerinin faaliyetlerini desteklemek, izlemek ve değerlendirmek,
d) Üye birliklerini yurt içinde ve dışında temsil etmek,
e) Türkiye Ziraat Odaları Birliğinin tarla bitkileri konusunda yapacağı çalışmalara katılmak ve danışma kuruluna temsilci göndermek 
f) Ulusal Tarım Politikaları çerçevesinde çalışmalar yapmak üzere sektör/ürün bazında oluşturulmuş/oluşturulacak ürün konseyi ve diğer benzeri kuruluşlara temsilci göndermek ve birlikte çalışmalar yapmak, ayrıca Avrupa Birliğine uyum sürecindeki gelişmelerden doğacak ihtiyaçları karşılayabilecek şekilde ortak piyasa düzenlerinin gerektirdiği görevleri yürütmek,
g) Ulusal düzeyde  üretim programlarının gereklerinin yerine getirilmesi için gayret göstermek, bakanlığın çıkaracağı talimatlar doğrultusunda üretim değer tahminleri yapmak, yaptırmak ve yayınlamak,
h) Gerektiğinde yurt içi ve yurt dışı kaynaklardan teknik ve mali destek (hibe,kredi) almak veya birliklerin/üreticilerin almalarına aracılık etmek,
i) Çalışma konuları ile ilgili olarak ulusal ve uluslararası kuruluşlarla işbirliği yapmak ve bu kuruluşlara üye olmak,
j) Kuruluş amacı doğrultusunda her türlü çalışmaları yapmaktır.
              

İKİNCİ BÖLÜM
ÜYELİK ŞARTLARI
 
ÜYE SAYISI
Madde 6-  Merkez birliğinin üye sayısı sınırsızdır.
 
ÜYELİK ŞARTLARI
Madde 7- Merkez Birliğine üye olabilmek için aşağıdaki hususları yerine getirmek gereklidir.
a) Merkez Birliği için belirlenen aidatı peşin ödemek,
b) Merkez Birliğine kurucu üye/üye olabilmek için birlik kurma konusunda ve temsilci seçimi ile ilgili en son Genel Kurul Toplantısında karar alınmış olmak ve bu konuda yetki belgesi sahibi olmaktır.

ÜYELİKTEN ÇIKMA
 
Madde 8- Merkez Birliğine üye olan birlikler Genel Kurullarında almış oldukları üyelikten çıkma kararı ile Merkez Birliğine başvururlar ve Merkez Birliği Yönetim Kurulu kararıyla üyelikten çıkartılır. Üyelikten çıkan birliğin Merkez Birliğine olan borç ve alacakları ayrılış tarihi itibariyle kapatılması zorunludur. Üyelikten ayrılan birliğin üye olduğu dönemlere ait çıkabilecek herhangi bir borç veya alacağı saklıdır. Üye birliğin feshi halinde Merkez Birliğine alacakları fesih olan birliğin üyelerine intikal ettirilir.
     
ÜYELİKTEN ÇIKARILMA
 
Madde 9- Aşağıdaki hallerde üreticiler üyelikten çıkarılabilir.
a) Kanun, Yönetmelik ve tüzükte yer alan hükümleri yerine getirmemek,
b) Merkez Birliğinin aleyhine faaliyet göstermek,
c) Merkez Birliğinin talimatlarına uymamak,
d) Merkez Birliğine üyelik aidatlarını ödememek ve Merkez Birliğine karşı olan taahhütlerini yerine getirmemektir.
 
             Üyelikten çıkarılma Merkez Birliği Yönetim Kurulu kararı ile geçici ihraç şeklinde olur. Üyenin kesin ihracı yapılıncaya kadar bütün hakları devam eder. Çıkarılan üye birliğin durumu ilk genel kurulda görüşülerek kesin karara bağlanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
 
 
ÜYELİK AİDATI
 
Madde 10- Genel Kurul tarafından belirlenen oranlarda, üyesi olan birliklerin üyelik aidatı gelirlerinden pay alır. Bu miktar birliklerin üyelik aidatı gelirlerinin % 10’undan fazla olamaz. Giriş aidatı bir kereye mahsus başvuru sırasında peşin ödenir. Giriş aidatı 100 YTL olarak belirlenmiştir. Bu aidat ilk genel kurulda görüşülerek karara bağlanır.

MERKEZ BİRLİĞİNİN GELİRLERİ
Madde 11- Merkez birliğinin gelirleri aşağıda belirtilmiştir.
a) Merkez birliğine üye birlikler tarafından ödenen giriş ve üyelik aidatları,
b) Üyeler ve üçüncü kişiler tarafından yapılacak bağışlar,
c) Avrupa Birliği ve bunun dışındaki ulusal veya uluslararası kuruluşların Tahıllar,  Yemeklik dane baklagiller,  Endüstri bitkileri, Yağlı tohumlu bitkiler, Yem bitkileri, Çay, Tıbbı ve Kokulu Baharat bitkileri ürün ve ürün grubunda faaliyet gösteren üreticilerin desteklenmesi ve eğitimi amacıyla kullanıma sundukları fonlar ve bütçe kalemlerinden elde edilecek gelirler,
d) Taşınır ve taşınmaz mallardan elde edilen gelirler,
e) Reklam, tanıtım ve yayın gelirleri,
f) Diğer gelirler.
 
MERKEZ BİRLİĞİNİN GİDERLERİ
Madde 12-  Merkez Birliğinin giderleri aşağıda belirtildiği gibidir.
     Merkez birliklerinin giderleri, kuruluş amaçlarına uygun olarak yürütülen faaliyetler ile üyelerinin hak ve menfaatlerini koruyacak biçimde yapılacak giderleri kapsar. 
 
MERKEZ BİRLİĞİNİN DEFTERLERİ
Madde 13-  Merkez Birliğinin defterleri şunlardır:
a) Karar defteri,
b) Üye kayıt defteri,
c) Gelen ve giden evrak defteri,
d) Bilanço esasına dayalı defter,
e) Bütçe kesin hesap ve bilanço defteri,
f) Demirbaş defteri,
g) Alındı belgesi kayıt defteridir.
 
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
                     

MERKEZ BİRLİĞİNİN ORGANLARI
Madde 14- Merkez Birliğinin organları şunlardır:
a) Genel Kurul,
b) Yönetim Kurulu,
c) Denetim Kurulu’dur.

GENEL KURULUN GÖREV VE YETKİLERİ
 
Madde 15-  Merkez Birliğinin Genel Kurulu, üye birliklerin genel kurullarınca seçilecek birer temsilciden oluşur.
Genel Kurulun görev ve yetkileri şunlardır:
a) Yönetim ve denetim kurulu üyelerini seçmek,
b) Çalışma raporlarını incelemek,
c) Yönetim kurulu ile denetim kurulu raporlarının ibra edilip edilmemesine karar vermek,
d) Kesin hesapları kabul veya reddetmek,
e) Yönetim kurulunun teklif edeceği bütçe ve çalışma programını görüşerek onaylamak,
f) Personel işlemleri, taşınır ve taşınmaz mal alım veya satımı ile üyelik aidatlarının belirlenmesi hususunda yönetim kuruluna yetki vermek,
g) Üyelikten çıkarılmayı onaylamak,
h) Diğer karar ve tedbirleri almak,

GENEL KURUL TOPLANMA ŞEKLİ VE ZAMANI
 
Madde 16- Merkez Birliği genel kurulu üye birlik genel kurullarınca seçilen birer temsilciden oluşur. Genel kurul, olağan ve olağanüstü olarak iki şekilde toplanır.
İlk genel kurul, merkez birliği tüzüğünün bakanlıkça tescilini müteakip ilk 6 ay içinde yapılır. Geçici Yönetim kurulunca merkez birliğine üye olarak kabul edilen bütün birliklerin temsilcileri ilk genel kurula katılma hakkına sahiptir.
Olağan genel kurul, hesap devresinin sonundan itibaren altı ay içinde ve en az yılda bir defa yapılması zorunludur. Genel kurul toplantıları, toplantı gününden en az 15 gün önce gündemi, toplantı tarihi, yeri ve saati belirtilmek suretiyle ulusal bir gazetede yapılacak ilan ile yapılır. Tüzük değiştirilmesi söz konusu ise yapılacak ilanda değiştirilecek madde numaralarının yazılması ile yetinilir.
Genel kurul, üye birlik temsilcisi tam sayısının salt çoğunluğu ile toplanır. İlk toplantıda çoğunluk sağlanamazsa, ikinci toplantı bir hafta sonra ve çoğunluk şartı aranmadan aynı gündem ile aynı yer ve saatte yapılır.
Genel kurul; yönetim kurulu veya denetim kurulunun kararı ile veya genel kurul üyelerinin 1/3’nün yazılı talebi ile toplantıya çağrılabilir.
Genel kurulla ilgili ilanın ulusal gazetede yayımından sonra merkez birliğine üye olan birliklerin temsilcileri genel kurulda oy kullanamazlar. Genel kurullarda Bakanlık temsilcisi bulundurulması zorunludur. Bakanlık temsilcisi Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Tarım Reformu Genel Müdürlüğünden talep edilir. 
 
GEÇİCİ YÖNETİM KURULU 
 
Madde 17- 5200 Sayılı Tarımsal Üretici Birlikleri Kanunu ve ilgili yönetmelik hükümlerine dayanılarak kurulan  …..  adet  Yağlı Tohumlar üretici birliğinin yetkili temsilcilerinden oluşur. Geçici yönetim kurulu, ilk genel kurula kadar merkez birliğini temsil eder.
 
YÖNETİM KURULU GÖREV VE YETKİLERİ
 
Madde 18-  Yönetim kurulu, genel kurulun dört yıl için üye birlik temsilcileri arasından seçeceği en az 5, en fazla 7 asıl üyeden oluşur. Ayrıca aynı sayıda yedek üye seçilir.
Ancak, Merkez Birliği temsilci sayısı, yönetim ve denetim kurulu asıl ve yedeklerini sayıca karşılayamazsa, yönetim ve denetim kurulu asıl ve yedek üyeleri merkez birliği temsilcileri ile merkez birliğine üye olan birliklerin üyeleri arasından seçilebilir.
 
Yönetim Kurulunun Görev ve Yetkileri şunlardır:
a) Üye kabul etmek.
b) Genel kurul gündemini tespit etmek, merkez birliğinin faaliyet programlarını hazırlamak ve genel kurulu toplantıya çağırmak.
c) Merkez Birliğinin muhasebe kayıtlarını bilanço esasına göre tutmak ve tahmini bütçe, kesin hesap ve aktarma tekliflerini, aylık mizan ve bunlara ait raporları sunmak.
d) Merkez Birliğine personelinin atamasını yapmak ve görevine son vermek.
e) Merkez Birliğini yurt içinde ve dışında temsil etmek.
f) Gerektiğinde genel kurulu olağanüstü toplantıya çağırmak.
g) Genel kurulun verdiği yetki çerçevesinde birliğin taşınır ve taşınmaz mal alımı ve satımını yapmak, birliğin mallarını yönetmek ve korumak.
h) Merkez Birliğin faaliyet alanı içerisindeki ürün veya ürün grubu ile ilgili piyasa fiyatlarını takip etmek, pazar araştırması yapmak ve yaptırmak.
i) Ürün veya ürün grubunun kalitesini yükseltmek için gerekli kişi, kurum veya kuruluşlarla işbirliği yapmak.
j) Merkez Birliğinin üyelerinin bilgilendirici toplantılar yapmak ve eğitim faaliyetlerinde bulunmak.
k) Genel Kurul tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmektir.
 
DENETİM KURULU, GÖREV VE YETKİLERİ
Madde 19-  Denetim kurulu, genel kurulun kendi üyeleri arasından seçilen 3 asil üyeden oluşur.
Ayrıca aynı sayıda yedek üye seçilir.
Denetim Kurulunun Görev ve Yetkileri:
a) Merkez Birliğinin bilanço ve defterlerini incelemek,
b) Merkez Birliği Yönetim Kurulunun faaliyetleri ile ilgili yapılan denetim raporunu genel kurulun onayına sunmak,
c) Gerektiğinde genel kurulu olağanüstü toplantıya çağırmaktır.
 
BEŞİNCİ BÖLÜM


CEZAİ HÜKÜMLER
Madde 20-  Merkez Birliğinin paraları ile para hükmündeki evrak, senet ve sair malları aleyhine suç işleyen ve bilanço, rapor ve diğer her çeşit kağıt ve defterler üzerinde suç mahiyetinde değişiklik yapan veya bunları kasten yok eden organlara dahil üyeler ile personel, Devlet memurları gibi ceza görür.


ALTINCI BÖLÜM
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

TÜZÜK DEĞİŞİKLİĞİ
Madde 21-  Tüzük değişikliklerinde Genel Kurul, genel kurula katılma hakkı bulunan üyelerin üçte ikisinin katılımıyla toplanır. Çoğunluğun sağlanamaması sebebiyle toplantının ertelenmesi durumunda ikinci toplantıda çoğunluk aranmaz. Tüzük değişikliği kararları toplantıya katılan üyelerin üçte iki çoğunluğuyla alınır.

FESİH—TASFİYE
Madde 22-  Merkez Birliğinin genel kurulu her zaman birliğin feshine karar verebilir. Feshe karar verebilmek için genel kurula katılma hakkına sahip olan üyelerin en az 2/3’ünün toplantıya katılması şarttır. Birinci toplantıda çoğunluk elde edilemezse ikinci toplantıda çoğunluk şartı aranmaz. Ancak fesih hakkında kararlar hazır bulunan üyelerin 2/3’ünün çoğunluğunun kararı ile alınır. İkinci toplantıda çoğunluk aranmaz. Merkez Birliğinin feshi yönetim kurulu 7 gün içinde Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığına yazı ile bildirilir. Merkez Birliği fesih olduktan sonra Merkez Birliğinin bütün para ve malları benzer amaçlı başka bir teşekküle veya vakfa devredilir.

DENETİM 
Madde 23- Birliklerin ve Merkez Birliklerinin mali denetimleri, genel kurul toplantısı öncesi yeminli müşavirlere veya bağımsız denetim kuruluşlarına yaptırılır. Denetim sonuçları genel kurul öncesi üyelere dağıtılır. Denetim kuruluşlarının tesbiti ve denetim usul ve esasları 5200 sayılı Tarımsal Üretici Kanununun 18. Maddesi uyarınca, Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca hazırlanan ve 25.09.2005 tarih ve 25947 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Tarımsal Üretici Birlikleri ile Tarımsal Üretici Merkez Birliklerinin denetlenmesine ilişkin yönetmelik hükümlerine göre yapılır.